نماز جمعه

صلاة الجمعه روزهای جمعه جایگزین نماز ظهر می‌شود — نماز جماعت در مسجد

نماز جمعه (صلاة الجمعه) بر مردان مسلمان به جماعت واجب است. این نماز جایگزین نماز ظهر می‌شود و در مسجد در بازه‌ای که از وقت ظهر آغاز و تا وقت عصر ادامه می‌یابد ادا می‌شود. زمان دقیق آغاز در هر مسجد بسته به برنامه خطبه متفاوت است.

نماز جمعه چیست؟

نماز جمعه نمازی است که مسلمانان هر هفته جمعه برای آن گرد هم می‌آیند. این نماز شامل دو رکعت به جماعت پشت سر امام است که پیش از آن خطبه‌ای دوبخشی ایراد می‌شود. این نماز برای حاضران جایگزین نماز چهار رکعتی ظهر می‌شود.

خداوند در سوره جمعه به مؤمنان می‌فرماید: «ای کسانی که ایمان آورده‌اید! چون برای نماز روز جمعه ندا داده شد، به سوی ذکر خدا بشتابید و خرید و فروش را رها کنید. این برای شما بهتر است اگر می‌دانید» (62:9).

بازه وقت نماز جمعه

نماز جمعه را می‌توان از هنگام زوال خورشید (آغاز وقت ظهر) تا پیش از آغاز وقت عصر اقامه کرد. بیشتر مساجد خطبه و نماز را اندکی پس از ظهر برگزار می‌کنند. زمان دقیق آغاز را از مسجد محل خود بپرسید.

خطبه جمعه

خطبه پیش از نماز و در دو بخش توسط امام جماعت ایراد می‌شود. خطبه از ارکان نماز جمعه است و گوش دادن دقیق به آن بخشی از نماز محسوب می‌شود. پس از آغاز خطبه، صحبت کردن — حتی ساکت کردن دیگران — مکروه است.

آداب روز جمعه

پیامبر ﷺ آداب چندی برای روز جمعه آموختند. رعایت این آداب موجب برکت بوده و مؤمن را برای حضور در جماعت آماده می‌کند.

  • غسل و لباس پاکیزه

    پیش از نماز جمعه غسل کنید، لباس پاکیزه — ترجیحاً سفید — بپوشید و عطر بزنید.

  • تعجیل به مسجد

    هرچه زودتر به مسجد بروید، اجر بیشتری دارد. پیامبر ﷺ از پاداش کسانی که در ساعت اول، دوم و بعد از آن می‌آیند سخن گفته‌اند.

  • سکوت و گوش دادن به خطبه

    هنگامی که امام آغاز می‌کند، از صحبت، خوردن و بازی با چیزی خودداری کنید. گوش دادن از شرایط صحت نماز جمعه است.

  • نماز تحیت مسجد

    هنگام ورود به مسجد، حتی اگر امام بر منبر باشد، پیش از نشستن دو رکعت کوتاه نماز تحیت مسجد بخوانید.

  • اقامه به جماعت

    نماز جمعه فقط با جماعت صحیح است. پس از خطبه، دو رکعت با صدای بلند پشت سر امام خوانده می‌شود.

  • فرستادن صلوات بر پیامبر ﷺ

    روز جمعه روز ویژه‌ای برای فرستادن صلوات بر پیامبر ﷺ است. ایشان فرمودند صلوات شما در روزهای جمعه به ایشان عرضه می‌شود.

سوره کهف

پیامبر ﷺ تلاوت سوره کهف در روز جمعه را تشویق کرده‌اند: «هر کس روز جمعه سوره کهف را بخواند، نوری از یک جمعه تا جمعه دیگر برایش می‌درخشد» (صحیح الترغیب). بسیاری از مسلمانان آن را شب پنجشنبه یا در روز جمعه می‌خوانند.

چرا وقت نماز جمعه به شهر شما بستگی دارد؟

بازه نماز جمعه با ظهر آغاز و با عصر پایان می‌یابد — هر دو بر اساس موقعیت خورشید نسبت به طول و عرض جغرافیایی شهر شما محاسبه می‌شوند. هر مسجد سپس خطبه را در درون این بازه برنامه‌ریزی می‌کند. برای دانستن وقت محلی نماز جمعه، صفحه اوقات شرعی شهر خود را ببینید.

اوقات نماز جمعه بر اساس شهر

هر مسجد زمان آغاز خود را درون بازه ظهر تا عصر تعیین می‌کند. شهر خود را در زیر بیابید تا اوقات ظهر و عصر امروز را ببینید.

پرسش‌های متداول

وقت نماز جمعه چه زمانی است؟

نماز جمعه در بازه‌ای خوانده می‌شود که با فرارسیدن وقت ظهر (عبور خورشید از نصف‌النهار) آغاز و با فرارسیدن وقت عصر بسته می‌شود. بیشتر مساجد خطبه و نماز را اندکی پس از ظهر برگزار می‌کنند. زمان دقیق شروع را از مسجد محلی خود بپرسید — قبسی اوقات ظهر و عصر را که این بازه را مشخص می‌کنند برای شهر شما نشان می‌دهد.

نماز جمعه چند رکعت است؟

نماز جمعه دو رکعت است که در جماعت با صدای بلند پشت سر امام خوانده می‌شود و پیش از آن خطبه‌ای در دو بخش از سوی امام ایراد می‌گردد. دو خطبه و دو رکعت با هم جایگزین نماز ظهر چهار رکعتی برای کسانی می‌شوند که در نماز شرکت می‌کنند.

آیا نماز جمعه بر زنان واجب است؟

نماز جمعه در جماعت بر مرد مسلمان بالغ، عاقل، مقیم و توانا واجب است. زنان، مسافران، بیماران و کودکان مکلف به حضور نیستند، اما زنانی که حضور می‌یابند نباید از حضور بازداشته شوند. زنانی که در نماز جمعه حاضر نمی‌شوند، نماز ظهر (چهار رکعت) را در وقت آن می‌خوانند.